اخلاق پژوهش در مرحله دست‌یابی به نتیجه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

در همهٔ حوزه‌ها، اصول اخلاقی بر اصول نظری و اصول نظری بر مبانی فرانظری تکیه دارند و به همین دلیل، کنش‌گر در صورتی به یک اصل اخلاقی ملتزم می‌شود که آن اصل و اعتقاد از  بینش‌های نظری و پارادایمی او برآمده باشد. اصول نظری اخلاق در مرحلهٔ دست‌یابی به نتیجه با دیگر مراحل پژوهش متفاوت است و به تبع‌‌،  اصول اخلاقی پژوهش در این مرحله با دیگر مراحل پژوهش متفاوت‌اند. این اصول نظری اقتضا دارند که پژوهنده در این مرحله‌‌، جانب مردم را بگیرد و مطابق با سود آن‌ها نتیجهٔ خود را منتشر یا کتمان کند و فعل و رفتاری انجام دهد که جامعه از حاصل پژوهش او بیشترین منفعت و کمترین زیان را ببرد. بنابراین، پژوهشگر هنگام رسیدن به نتیجهٔ پژوهش، از نظر اخلاقی موظف است اگر نتیجه کارش را برای جامعهٔ انسانی زیان‌بار می‌داند، به صورتی آن را از دسترس خارج کند که راه زیان بسته شود و اگر چنین نیست، بدون هراس‌‌، به زبانی آشنا‌‌، با دقّت و امانت‌داری نتیجه را منتشر کند و برای پذیرفتن نقدهای عالمان منتظر بماند. این تحقیق در صدد است اصول نظری اخلاق این مرحله را به‌ دست آورد و اصول اخلاقی آن را تدوین و پیشنهاد کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Ethics at the Stage of Arriving at the Results

چکیده [English]

In all fields, moral principles rest upon theoretical principles, where these rest in turn upon meta-theoretical foundations. For this reason, the agent is committed to a moral principle when it arises from his or her theoretical and paradigmatic insights. Theoretical principles of morality at the stage of conclusion are different from those at the stage of research, and as a consequence, moral principles of research at this stage are different from those at other stages. These theoretical principles require the inquirer to prefer people’s interests and publish or conceal the conclusions of their research in accordance with people’s interests, and act in a way that the society gets maximal interests and suffer from minimal harms as a result of the research. On this account, when the researcher arrives at the results, he or she is morally obliged to make them unavailable if he takes them to harm the society, and to publish them courageously, in familiar words, and with faithfulness if they do not, and then wait for feedback from other scholars. This research seeks to extract the theoretical principles at this stage and propose its moral principles.  

کلیدواژه‌ها [English]

  • Theoretical principles
  • research
  • results of the research
  • research ethics
  • concealment of the results
  • arriving at the results